"Ey kahraman Türk kadını, sen yerde sürüklenmeye değil, omuzlar üzerinde göklere yükselmeye layıksın."
Ulu Önder Gazi Mustafa Kemal Atatürk
Bu seçim döneminde milletvekili aday adayı olan Uzman Veteriner Hekim ve Çiftçi Ayşe Hazer, siyasal yaşam içinden tanıdığım "kadın kanının yurdudur" diyebilen eşsiz bir örgütçü kadın arkadaşım. Bu hafta onunla yaptığımız röportajı sizlerle paylaşmak istiyorum.
Soru 1: Ben ve benim gibi sizi tanıyanlar elbette biliyor, lakin bilmeyenler için kimdir Ayşe Hazer?
1980 Denizli doğumluyum. Babamın işi gereği Ankara başta olmak üzere bir kaç şehirde yaşadık. Akdeniz Üniversitesi Burdur Veteriner Fakültesi mezunuyum. S. S. Köy-Koop Denizli Bölge Birliği teknik danışmanlığı ve müdürlü yaptım. Klinisyen( serbest veteriner) hekim olarak hizmet veriyor ve kliniğim gibi aynı adı taşıyan Ayşe Hazer Çiftliği (AHÇ)'nde çiftçilik de yapıyorum.
Soru 2: Çok yönlü ve oldukça donanımlı olduğunu biliyorum, Veteriner hekim olmaya nasıl karar verdiniz? Bazı meslekler malum cinsiyetçi bir yapı oluşturmuş, kadın olarak neler umudunuz neler buldunuz?
(Ben hep veteriner hekim olmak istedim…)
Benim okuduğum dönemde tek tük kız öğrenci vardı. Ama şimdi görüyorum ki kadın meslektaş sayısı giderek artıyor.
Özellikle çiftlik hayvanları çalışıyorsanız dediğiniz gibi olabilir. Ama bende münferit birkaç olay dışında bariz bir şey yaşamadım. Hatta tam tersi özellikle köylerde, ilgilenen genelde kadınlar olduğu için iletişim kurmam daha da kolay oldu. Kooperatifler ise tabii ki erkek egemen bir ortamdı. Orada da uzun yıllar sorunsuz çalışabildim.
Mesleğimde umduğum her şeyi buldum diyebilirim.
Soru 3: Baklan'da kendinize ait bir çiftliğiniz var, çizmelerini ayağına giyip arazide ya da beslediğiniz koyunların içinde ki Çiftçi Ayşe Hazer'i de bize tanıtır mısınız?
Bizim farklı bir sektörde aile şirketimiz var. Buna karşın topraklarımızdan kopmadık. Bizim oralar üzümcüdür. Aile geleneği olarak uzun yıllardır bağcılık var zaten. Son yıllarda ise ceviz dikili topraklarımızda. Baklan ovasında ise Siyez buğdayı ekili alanlarımız da var.
Biz AHÇ'de (çiftlikte) koyunculuk ile uğraşıyoruz. Biri karya diğeri Polatlı olmak üzere iki farklı koyun türümüz var.
Bitkisel üretimi hayvancılıkla birleştirdik.
Ayrıca Siyez buğdayından da un yapıyoruz, yufka emeğimizin tadına bakanlar ise çok beğeniyor.
Soru 4: Büyük Menderes İnisiyatif'inde mücadele veren çevreci bir aktivist olarak yaptığınız çalışmalardan da bazılarını paylaşır mısınız?
Büyük menderes insiyatifi 5 yılını doldurdu ve dernekleşti. Büyükmenderes Ekoloji derneği’de bir yaşını geçti.
Aslında Tam adımız Büyük Menderes İnisiyatifi Havza Bileşenleri. Havza Bileşenleri ise Afyon(Dinar) - Denizli - Aydın- Uşak ve yeni katılımcılar ile mevcudumuz büyüyor.
Ekolojik sorunlara eğiliyoruz, bize gelen tüm dosyaları titizlikle araştırıyoruz. TMMOB'a ve Denizli Barosuna çok teşekkür ederim. Ne zaman ihtiyaç duysak, kapısını çalıyoruz ve bizi eksiksiz bilgilendiriyorlar.
JES, Biyogaz, Susuzluk, Kirlilik, madencilik, iklim krizi… gibi pek çok başlıkta halen çalışmalarımız devam ediyor. Köyleri ziyaret ediyoruz, bilgilendikçe bilgilendirmeyi de sürdürüyoruz.
Büyük Menderes İçin 100 bin imza kampanyamız vardı, kısa sürede çok geniş destek alıp 2022 yılının Mart ayında TBMM sunup, gündemine alınmasını sağladık.
Soru 5: Ayşe Hazer milletvekili olmaya nasıl karar verdi elbette en merak edilen soru lakin önce hangi kademeleri geçerek bu sürece geldiyi okuyucularımız da bilmeli diye düşünüyorum. Parti üyeliğiniz ve üstlendiğiniz görevler nelerdir?
Üyesi olduğum partide ilk görevim il kadın kollarındaydı. Daha sonra ön seçimle ilçe belediye meclis üyesi seçildim, yerel seçimle birlikte meclis üyesi oldum. Grup başkan vekilliği yaptım. Ve o süreçte en genç kadınlardan biri olarak yer aldım.
Büyük Menderes inisiyatifi ile başlayan süreç buna etken diyebilirim. Gelen dosyalarda karşılaştığımız pek çok eksiklik, öğrendiğimiz farklı şeyler,..karar vermeme etken.
Belediye meclis üyesi aynı zamanda yerel parlamenter demek. Bir sonrası için genel parlemento düşünmem normal değil mi…
Tabi benim yerel vekill olduğum süreçte de dile getirdiğim gibi "genel vekillik neden olmasın?" deyip aday adayı oldum.
Soru 6: Ayşe Hazer girişimci yanı elbette ki en önemli konu ekonomik bir ürün olan domates üretimi yapıp salça haline getirmeye çalıştınız, üretimden yana tavrınız bunu katmadeğer hale getirmeye de çabaladı. Tarımsal sanayileşmeyi neden tamamlayamıyoruz?
Evet, üretimde olmayı ve ürettiğimiz her şeye katma değer kazandırmayı seviyorum, bu nedenle girişimcilik yanım ağır basıyor.
Biz 7 kadın olarak 22 da arazide yine Baklan'da Ayaş Domatesi ürettik ve bunu salça olarak değerlendirdik. Domatesler laboratuvarlarda yaptırdığımız tüm testlerden organik sertifikası alacak kadar doğaldı. Domateslerimiz odun ateşinde, eski usul olarak imal ettik. Neredeyse her gün tarlada domates topla, her gün yıka, doğra, kaynat..şeklinde bir sezonu geçirdik. Ve inanılmaz güzel geri dönüşler aldık. Çok da iyi verim alabildik.
Yerelde kadınlarımıza iş sahası açıp istihdam etmeyi de kısmen başarmıştık. Bu vesile ile 6 kadın arkadaşıma da çok teşekkür ederim. Çok büyük emekleri var.
Türkiye’de tarımsal sanayinin olması sürdürülebilir üretim ile alakalı.
Soru 7: Milletvekili olduğunuzda bu başarı ve başarısızlık öyküleri sizleri yönlendiren en güçlü ivme olacak kanaatindeyim, Türkiye de bitkisel üretim ve hayvancılığın gelişmesi için neler söylebilrsiniz?
Öncelikle ben küçük aile işletmelerinin desteklenmesinden yanayım.. Çünkü tarım onlarla yapılır.
Ve benim için en önemli konu :
Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin her bir ferdinin kaliteli, ucuz ve güvenilir gıdaya ulaşması şart!
Kendi adıma mesleki deneyimlerinden de yola çıkarak üretim miktarını artırabilir, ham madde teminini kolaylaştırabilirim. Kendi bilgi ve de birikimimi kullanacağım pek çok projem var.
Soru 8 : Çiftçi bir kadın olmanın zorlukları malumumuz, Türkiye de kadın… desem nasıl tamamlarsınız?
Tarımsal kalkınma kooperatifleri ile çalıştığım yıllar süresince, kooperatif ortağı olmaları için kadın çiftçilerimizi yüreklendirmeye çalışmıştım. En azından "Müstahsilde kendi adınız geçsin, sosyal güvence adına yardımcı olur. “diye.
Genelde eş vefat edince ve diğer aile üyeleri de olur verirse, kadın kooperatif ortağı oluyor. Oysa hayvana bakan kadın, sütü sağan, onu yoğurt, yağ, peynir haline getiren kadın.
Küçük aile işletmeleri olmadan tarım, kadın olmadan ise aile İşletmesi düşünülmemeli. Bu nedenle tarımda da bir eşitlik gerektiğini düşünüyorum, zira yükün ağırını kadınlarımız çekiyor.
Başarılar diliyorum.
Denizli'de bir Nezihe Muhittin benim gözümde Ayşe Hazer.. Nezihe Muhittin 1913’te Osmanlı-Türk Hanımları Esirgeme Derneğine katılarak başladığı kadın mücadelesinde ömrünü; siyasi, sosyal, ekonomik alanda kadınları erkeklere eşit bir statüye kavuşmasına adadı. 1923 yılında Kadınlar Halk Fırkası adıyla siyasi bir parti kurma girişiminde
bulundu, gerekli isin alınamayınca 12 arkadaşıyla birlikte “Türk Kadınlar Birliği” adlı derneği kurdu..ve seçme, seçilme, milletvekili seççmlerinde aday olabilme haklarını biz kadınlar Nezihe Muhittin gibi önderlere borçluyuz.
Ayşe Hazer TBMM'de tarım ve tarımın yapısal sorunlarına hakim çözümleri olan bir vekil aday adayı. Ben inanıyorum ki kadın hakları konusunda da mecliste temsilimizi en iyi sağlayacak isim. Bu nedenledir ki genç, kadın, doğal, çiftçilerin sesi olacak isimlerden biri de Ayşe Hazer'dir.
Her iki çiftçimiz Ziraat Mühendisi Mehmet Efe ve Uzman Veteriner Hekim Ayşe Hazer bu ülkenin aydınlık yüzleridir. TBMM en iyi onlar yakışır.
n.aydemir
