TMMOB Denizli İl Koordinasyon Kurulu adına basın açıklaması
yapan Mehmet Sarıca, ‘‘Ekonomik krizden en çok etkilenen sektörler arasında yer
alan inşaat sektörü, bugün adeta büyük depremi yaşıyor. 2019 yılının ilk
aylarında da devam eden inşaat sektöründeki kriz giderek büyümeyi sürdürüyor.
Türk lirasının değer kaybı, faiz oranlarının yükselmesi, girdi maliyetlerinin
artması Türk ekonomisinin itici gücü olan inşaat sektörünü olumsuz
etkilemiştir. Bugün sektörde inşaat malzemeleri satışında ve doğrudan konut
satışlarında yaşanan sorunların birden fazla nedeni bulunmaktadır.’’
ifadelerini kullandı.
Sarıca, ‘‘TUİK in yayınladığı 21.05.2019 tarihli verilere göre ülkemizde 2019 yılının ilk 3 ayında alınan ikamet amaçlı ve ikamet amaçlı olmayan yeni yapı ruhsatı sayısı toplamı 2017 yılına göre yüzde 54.1 ve yüzölçümü toplamı ise yüzde 57,8 oranında azalmıştır. Ayrıca yeni yapı ruhsatı alan daire sayısındaki azalma bu oranların daha da üzerine çıkarak, 2019 yılında ruhsat alınan konut sayısında 2017 yılına oranla yüzde 68,20 oranında bir düşüş gerçekleşmiştir. Bu rakamlara göre, konut sektöründe 2017 yılında zirveye ulaşan emlak balonunun 2019’un ilk 3 ayında yaşanan bu keskin düşüşle artık patlama noktasına gelmiştir.’’ şeklinde konuştu.
İnşaat Sektöründe Kriz Konut Satışlarını da etkilediğini vurgulayan Sarıca, ‘‘Ekonomik krizin olumsuz etkileri verilere yansımış, Türkiye genelinde 2018’de satılan konut sayısı bir önceki yıla kıyasla yaklaşık 34 bin azalarak (yüzde 2.4) 1 milyon 375 bin 398 olmuştur. Ülke ekonomisinin “lokomotifi” haline getirilen inşaat sektöründe ki yaşanan büyük kriz, bu sektöre bağlı olan 250-300 iş kolunu da etkilemiştir. Her alanda olduğu gibi inşaat sektöründe de kriz gerekçesiyle konkordatolar ilan edilmiş, işçiler işten atılmış, meslektaşlarımız, ya işten çıkarılmış ya da esnek çalışmaya maruz bırakılmışlardır.’’ dedi.
Sarıca, ‘‘TÜİK’ in 21.05.2019 tarihinde yayınladığı İnşaat Maliyeti Endeksi verilerine göre 2015 yılında 100 baz puan alınan İnşaat Maliyeti Endeksi, 2019 yılının Mart ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 26,95 artarak enflasyondan daha fazla bir artış kaydetmiştir. Halkımızın bu endeks artışlarının da altında kalan gelir seviyesini ele aldığımızda, orta ve alt gelir grubu için konut sahibi olmak her geçen gün daha da güç bir hal almaktadır.’’ ifadelerini kullandı.
YAŞANAN SIKINTILARIN KAYNAĞI ÖNCEKİ YILLARA DAYANMAKTADIR.
Sarıca, ‘‘TCMB’nin küçük-orta-büyük ölçekli 945 inşaat şirketine ait 2016 yılı mali veri ortalamalarını incelediğimizde, 2018 ve 2019 yılında sektörde yaşanan sıkıntıların kaynağının önceki yıllara dayandığı ve şirketlerin mali açıdan kriz ortamlarına dayanıksız bir yapıda oldukları açıkça görülmektedir.’’ dedi.
Sarıca, ‘‘Dolayısıyla bugün inşaat sektörünün içinde bulunduğu
sorunların yeni olmadığı, rakamların bunu aslında çok önceden net olarak ortaya
koyduğu anlaşılmaktadır. Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası’nın inşaat
sektörüne ait yayımladığı 2016 yılı için bazı seçilmiş mali verileri
incelendiğinde, sektörde ki firma yatırımlarının yüzde 82’si borç, yüzde 18’i
ise özkaynak ile çevrilmektedir. Elde edilen kar aşırı borçlanma sonucunda
ancak borçların faizini karşılayabilir durumdadır.’’ şeklinde konuştu.
Sarıca, ‘‘2019 yılında bir çıkış yakalamak isteyen inşaat sektöründeki kriz yıl sonuna kadar devam etme eğiliminde olacaktır. Geçen yıla göre düşüşün çok sert olmasından dolayı 2019 yılının ilk yarısında büyük bir daralmanın söz konusu olacağı 2018 yılından itibaren çok net görülmüştür.’’ dedi.
BUGÜNKÜ DURUMUN TEMELİNDE YILLAR BOYU İZLENEN POLİTİKALAR YATMAKTADIR.
2008 krizinde de Rantı en yüksek yerlerden başlanarak, ihtiyaç temelli olmayan, sosyal niteliği yok sayılan konutlar üretildiğini belirten Sarıca, ‘‘Bugün ülke genelinde gelinen son noktada 3 milyon civarında fazladan konut olduğu bilinmektedir. Bugün krizle beraber artan işsizlik ve hayat pahalılığı nedeniyle, insanların ne peşin nede banka kredisiyle ev alacak parası yoktur.’’şeklinde konuştu.
Sarıca, ‘‘Bu süreçte sürekli dışarıya borçlanılarak, kamu
bankalarından çiftçiye veya ihtiyacı olan yurttaşa verilmeyen milyarlarca
kredinin, kamu-özel ortaklığı çerçevesinde köprülere, havaalanlarına
aktarıldığı bilinmektedir.’’ dedi.
İNŞAAT SEKTÖRÜNDE YAŞANAN KRİZ, TMMOB’ YE BAĞLI ODALARIN AÇTIĞI DAVAYA DAYANDIRILAMAZ.
Sarıca, ‘‘Denizli Büyükşehir Belediye Başkanı Sayın Osman Zolan’ın, Büyükşehir Belediye Meclisinde yaptığı ‘’ İNŞAAT SEKTÖRÜNDE YAŞANAN SORUNUN SORUMLUSU BİZ DEĞİLİZ.’’ açıklaması, inşaat sektöründe yaşanan büyük krizi meydana getiren gerçekleri yansıtmamaktadır.’’ dedi.
Sarıca, ‘‘TMMOB ye bağlı odaların ‘03.07.2017 ve 30.09.2017 tarihli Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına dair Yönetmelik ‘ te yer alan bazı maddelere karşı açtığı dava ile ilgili Danıştay 6. Dairesinin verdiği yürütmeyi durdurma kararının tebliği Belediyelere 13 Mart 2019 tarihinde yapılmıştır.’’ dedi.
Sarıca, ‘‘Bugün inşaat sektöründe uzun zamandır yaşanan sıkıntıların ana nedeni, mevcut iktidar tarafından yıllarca izlenen yanlış politikalardır. İnşaat Sektörünün yaşadığı krizde, uluslararası kredi kuruluşlarının, politika ve ekonomiyi etkileyen kararlarının doğrudan etkisi bulunmaktadır. Ülkemizde ithalata bağımlı bir sektör olan İnşaat sektörüne bağlı bir büyüme, dış ticaret açığının genişlemesine ve Türkiye’nin dış dengelerinin sarsılmasında önemli rol oynamaktadır.’’ ifadelerini kullandı.
Sarıca, ‘‘Bugün inşaat sektörünün içinde bulunduğu sorunların yeni olmadığını, rakamların bunu aslında çok önceden net olarak ortaya koyduğu anlaşılmaktadır. Sektör üzerinde yapılan araştırmalardan çıkan çok net verilere göre, İnşaat sektöründe son yıllarda yaşanan ve gün geçtikçe derinleşen büyük krizin faturasının, 2 ay önce Belediyelere tebliğ edilen Yürütmeyi Durdurma kararına bağlanması gerçeklerin üzerini örtmek anlamındadır.’’ şeklinde konuştu.
